Groter dan GREX

De grondexploitatie staat onder druk. De huidige GREX-systematiek is ontworpen voor een tijd waarin grondwaardestijging, groei en korte termijn rendement leidend waren. Maar klimaatadaptatie, betaalbaarheid, funderingsproblematiek, zorgopgaven en publieke voorzieningen laten zien dat die rekensom steeds minder aansluit op de werkelijkheid.

Wat gebeurt er wanneer de grond minder waard wordt? Wie investeert er dan nog in publieke kwaliteit? En hoe organiseren we een ontwikkelmodel waarin lange termijn publieke waarden niet telkens het onderspit delven tegenover de korte termijn financiële logica?

Op vrijdag 19 juni onderzochten we tijdens Groter dan GREX in de Keilezaal hoe publieke waarden op gebouwniveau, in wijkontwikkeling en op rijksniveau structureel meegenomen konden worden. Daarbij keken we naar uiteenlopende (sub-)thema’s, variërend van waardenrijke gebouwen, alternatieve waardemodellen en langere termijnen tot de organisatie van voorinvesteringen en het koppelen van budgetten voor wonen, klimaat en infrastructuur.

Met bijdragen van onder anderen Ed Melet, Sandro Sas en Kees Versluis onderzochten we hoe asset-, gebieds- en rijksniveau samen konden werken aan een toekomstbestendig grondbeleid dat publieke waarden op de lange termijn vooropzet. Via presentaties, een panelgesprek en gezamenlijke reflectie zochten we naar nieuwe rekensommen én nieuwe verhalen voor de GREX van morgen.

De huidige grondexploitatie (GREX) staat onder druk. De huidige systematiek is ontworpen voor een tijdperk waarin grondwaardestijging, groei en korte-termijnrendement leidend waren.

Klimaatadaptatie, betaalbaarheid, funderingsproblematiek, zorgopgaven en publieke voorzieningen laten echter zien dat die rekensom steeds minder aansluit op de werkelijkheid.

De centrale vragen waren:

• Wat gebeurt er wanneer de grond minder waard wordt?
• Wie investeert er dan nog in publieke kwaliteit?
• Hoe organiseren we een ontwikkelmodel waarin lange-termijn publieke waarden niet telkens het onderspit delven tegen korte-termijn financiële logica?

Kernthema's en inzichten

De sessie maakte duidelijk dat:

• toekomstige grondbeleid nieuwe berekeningen nodig heeft, maar ook nieuwe narratieven
• publieke kwaliteit, veerkracht en lange-termijninvestering centraal moeten staan in ontwikkelbeslissingen
• asset-, gebieds- en rijksniveau geïntegreerd moeten samenwerken voor een toekomstbestendig grondbeleid

Het doel was om te zoeken naar nieuwe rekensommen én nieuwe verhalen voor de GREX van morgen. De sessie underwaardeerde dat een toekomstbestendige GREX niet alleen een financiële kwestie is, maar ook een ruimtelijke en maatschappelijke.